بازار آریا

آخرين مطالب

دیپلماسی، در نبود بشکه‌های نفت وزارت نفت

دیپلماسی، در نبود بشکه‌های نفت
  بزرگنمايي:

بازار آریا -

بشکه‌های نفت تعیین‌کننده جایگاه و قدرت کشورها در بازار جهانی نفت و نهادهای بین‌المللی است. این عبارتی است که بارها از سوی بسیاری از صاحب‌نظران و تحلیلگران اقتصادی و سیاسی و از جمله وزیر نفت ایران در بیان جایگاه و میزان تاثیرگذاری کشورهای نفتی در عرصه‌های سیاسی و اقتصادی بین‌المللی و همچنین رایزنی‌ها و چانه‌زنی‌های بین‌المللی مطرح شده است.
تجارب تاریخی و سوابق کشورهای نفتی در بازارهای جهانی و اوپک نیز این واقعیت را تایید می‌کند. موقعیت پایدار عربستان در اوپک و بازار نفت و همچنین حضور این کشور در جمع کشورهای 20، رهبری روسیه در جمع کشورهای عمده تولیدکننده غیراوپک و همچنین نقش و جایگاه ایالات‌متحده آمریکا در سال‌های اخیر در کنترل بازار نفت نیز در این راستا قابل توجه است. بر اساس این منطق، ایران که هم‌اکنون زیر تحریم‌های نفتی آمریکا قرار دارد نمی‌تواند در تحولات، معادلات و فرآیند تصمیم‌گیری‌های بازار نفت به‌ویژه اوپک مؤثر باشد.
اما این واقعیت سبب نشده ایران عطای بازار جهانی نفت و اوپک را به دلیل کاهش بشکه‌های نفت در نتیجه تحریم‌های اقتصادی به لقایشان ببخشد و به بازیگری منفعل و حاشیه‌ای در این دو حوزه تبدیل شود. ایران در طول دو سال اخیر و دوره پیشین تحریم‌های اقتصادی به‌خوبی توانسته جای خالی بشکه‌های نفتی خود را با دیپلماسی فعال و کنش‌گرا پر کند و در معادلات بازار جهانی نفت و همچنین تحولات، روندها و تصمیم‌گیری‌های اوپک تاثیرگذار باشد.
جایگاه ایران در نقشه جهانی انرژی که این کشور را به‌عنوان بزرگ‌ترین دارنده مجموع ذخایر هیدروکربوری (نفت و گاز) دنیا می‌شناسد، عنصر مهمی در پذیرش نقش و نفوذ ایران در عرصه جهانی انرژی است. دیر یا زود نفت ایران به بازارهای جهانی بازمی‌گردد و بازارهای جهانی به انرژی ایران برای ثبات، تعادل و مهم‌تر از آن امنیت پایدار انرژی نیاز دارند. این مهم از نقشی که ایران در گذشته برای ایجاد ثبات و امنیت در بازار نفت ایفا کرده، مشخص است.
برای بازارهای جهانی، سابقه ایران برای ایجاد ثبات در بازار، روشن و مثبت است. ایران مانند کشورهایی چون عربستان، روسیه و آمریکا از ابزار نفت برای اهداف خاص سیاسی و منافع یک‌طرفه استفاده نکرده است. نقش‌آفرینی‌های ایران برای تاثیرگذاری در بازار نفت به نفع کشورهای تولیدکننده، عموما جمعی و در چارچوب اوپک بوده است.
از طرف دیگر آنچه سبب شده بازارهای جهانی و عناصر آن، همچنین اوپک و اعضای آن و دیگر کشورهای عمده تولیدکننده نفت، همچنان به نقش‌آفرینی ایران اعتقاد داشته و آن را بپذیرند، تجربه بازگشت سریع ایران به بازارهای جهانی باوجود فشارها و تهدیدهای خارجی و داخلی ایران پس از اجرای برجام در ماه‌های پایانی سال 94 بود.
ایران با اجرای برجام و باوجود فشارهای کشورهایی مانند عربستان برای مدیریت بازگشت تدریجی ایران به بازار نفت و در شرایطی که قیمت نفت در سراشیبی قرار داشت، به‌صورت هدفمند و بدون توجه به شرایط بازار و صرفا با نیت تامین منافع ملی کشور، صادرات نفت را به‌سرعت افزایش داد و برخلاف پیش‌بینی‌ها در کمتر از دو ماه به سطح عادی رساند. این توانمندی به‌صورت بالقوه در شرایط کنونی وجود دارد، و ایران را به قدرتی فعال در عرصه جهانی نفت قرار داده است. اعتبار وزیر کنونی نفت ایران نیز از دلایل دیگر این کنشگری است که تا حد زیادی توانسته جای بشکه‌های نفت را پر کند.
در واقع درایت و هوشمندی زنگنه باعث شده که ظرفیت‌های بالقوه ایران در حوزه نفت در نبود یا سطح پایین بشکه‌های نفت آن، بالفعل شود. حضور مؤثر تیم ایرانی در اجلاس‌های اخیر اوپک و نقشی که در اصلاح روندی که با محوریت عربستان سعودی و روسیه برای دور زدن اعضای اوپک و ایجاد ترتیبات جدید و مخالف با سازوکارهای اوپک در نشست پیشین ایفا کرد، به‌خوبی مؤید این مهم است.
نکته قابل توجه اینکه تیم نمایندگی ایران در اجلاس‌های فصلی اوپک به رهبری زنگنه، باوجود اینکه به عملکرد اوپک و اعضای آن نسبت به تحریم‌های اعمالی آمریکا علیه دو عضو یعنی ایران و ونزوئلا، انتقاد داشته، اما هیچ‌گاه از موضع ضعف و التماس در مقابل اعضا قرار نگرفته و همواره تلاش داشته با خلاقیت و ابتکار عمل و روحیه مقاومتی، سیاست‌ها و اهداف خود را در اوپک دنبال کند.
در اصل کاهش بشکه‌های صادراتی نفت، نه‌تنها اعتماد به ‌نفس ایران را در سطح جهانی و اوپک کاهش نداده، بلکه با تفسیر شرایط به جنگی تمام عیار، اعتماد به نفس آن را در مواجهه با چالش‌ها و مشکلات و همچنین نقش‌آفرینی در مجامع بین‌المللی نفت و انرژی افزایش داده است.
اما باید در نظر گرفت این شرایط و توانمندی نمی‌تواند پایدار باشد. به‌طور قطع آنچه پایدار است همان بشکه‌های نفت است که حرف اصلی را در بازارهای جهانی و مجامع بین‌المللی انرژی و حتی در رایزنی‌ها و معادلات سیاسی، اقتصادی و امنیتی بین‌المللی خواهد زد.
علیرضا سلطانی
کارشناس اقتصاد انرژی
منبع: خبر آنلاین


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

آمریکا برای نخستین بار به عربستان نفت صادر کرد!

اولویت‌های وزیر پیشنهادی صمت از زبان خودش

کرونا جان عضو شورای فقهی بانک مرکزی را گرفت

تسهیلات بانکی در روزهای کرونایی

اخلال در نظام اقتصادی کشور از طریق مشارکت در قاچاق سازمان یافته بیش از 54 هزار دستگاه خودرو خارجی

واکنش ترامپ به انفجار بندر بیروت

ضوابط اجرای عزاداری محرم در روزهای کرونایی

مکرون: اولویت کنونی، خلع‌ سلاح حزب‌الله نیست

بن‌سلمان می‌خواست من را هم اره کند

رهایی گروگان در عملیات بامدادی پلیس فارس

فرید مدرسی: می‌خواهند فتاح، احمدی‌نژادِ دوم شود

خوزستان دوباره به مرز شکنندگی کرونا نزدیک شد

کلیات لایحه دوفوریتی افزایش سرمایه‌های پذیرفته شده در بورس تصویب شد

گزارشی از سبز پوش‌ترین سهام‌های امروز بورس

مصوبه کمیته پایش ریسک بازار در خصوص کاهش ضرایب تعدیل سهام

برنامه های دولت برای حفظ ارزش سهام عدالت چیست؟

رییس جدید سازمان هواپیمایی: نمی‌دانیم وضعیت چه زمانی عادی می‌شود

مشاور بایدن: پرونده هسته‌ای ایران را می‌بندیم

رائفی‌پور: اکانت‌های سعودی‌ به چاوشی حمله کردند

درخواست استیضاح وزیر کشور ارائه شد؟

رییس بنیاد باران هم اظهارات فتاح را رد کرد

مداحی کنایه‌آمیز درباره شیوع کرونا در هیات‌ها

60درصد سهام عدالت قابل معامله شد

اسپانیایی‌ها از خروج پادشاه سابق‌شان ناراحتند

مادیرا در لیست پر بازده‌ترین سهام بازار در هفته گذشته

400هکتار گود 120متری زیر پای تهران

سازوکار اعطای وام رهن خانه و روش‌های بازپرداختش اعلام شد

60 درصد سهام عدالت قابل معامله شد

سهام عدالت وثیقه کارت اعتباری می‌شود

روز سقوط قیمت سکه و دلار

بانک توسعه تعاون 960 میلیارد ریال تسهیلات ازدواج پرداخت

اعلام جزئیات گشایش اقتصادی روحانی؛ پیش فروش 200 میلیون بشکه نفت؟

طعنه سخنگوی وزارت‌خارجه به ادعای آمریکا

بازگشایی اولین صندوق سرمایه‌گذاری استانیِ بورس

معترضان، استانداری بغداد را محاصره کردند

واکنش بنیاد مستضعفان به جوابیه دفتر احمدی‌نژاد

مشاور ارشد بایدن: به برجام بازمی‌گردیم

حاجی آقامیری: باید صبر کرد

کشف جسد ناشناس در دامنه قله دماوند

نرخ سکه، طلا و ارز در اولین روز کاری هفته

رائفی‌پور: اکانت‌های آلبانی‌نشین به چاوشی حمله کردند

وزیر راه: جابجایی بیماران کرونایی جرم است

حضور پر رنگ مدیران سازمان منطقه آزاد کیش در عملیات مهار آتش سوزی پردیس

قرارداد ساخت 630دستگاه واگن با چین کند پیش می‌رود

پیامدهای سیاست ‌های غیرکارشناسی در حوزه مسکن

مسکن اجتماعی و رمزگشایی از فایده‌ ناچیز آن

درخواست توانیر از مردم برای فردا و پس‌فردا

قیمت لبنیات دوباره افزایش یافت

تاریخ واریز یارانه؛ دومین قسط وام کرونا فردا برداشت می‌شود

فروش ملک با سند جعلی در شمال تهران