بازار آریا

آخرين مطالب

سالروز ورود ریال به نظام پولی ایران / ریشه کلمه ریال چیست؟/ قران و روپیه در چه زمانی رواج داشتند؟ مقالات اقتصادي

سالروز ورود ریال به نظام پولی ایران / ریشه کلمه ریال چیست؟/ قران و روپیه در چه زمانی رواج داشتند؟
  بزرگنمايي:

بازار آریا - به گزارش خبر فوری ، سالها پیش در چنین روزی ریال به عنوان واحد پولی رسمی ایران انتخاب شد. این اتفاق باعث تحولات عمده در نظام اقتصادی ایران گردید و به نوعی زمینه ساز ورود نظام پولی کشور به اقتصاد جهانی گردید. امسال اما می‌توان به این مساله به نحوی دیگر نگریست. ایران در سال 98 یک تجربه عجیب در مورد واحد پولی داشت. طبق مصوبه دولت، قرار شد در سالهای آتی و به تدریج 4 صفر از واحد پولی ایران کم شود و واحد تومان به جای ریال به عنوان واحد رسمی پول ایران انتخاب گردد.
بنابراین، شاید بتوان امسال را آخرین سالی دانست که ریال پول رسمی ما ایرانیان است. این واحد پولی تاریخ عجیب و غریبی را در طول دو قرن قدرت خود گذرانده است. اما بیش از هر چیز، سوال این است که چگونه ریال به واحدهای مالی ما افزوده شد و پیش از آن چه واحدهای پولی بر نظام مالی ما حکم فرما بودند.
به همین مناسبت بد نیست به این واحد پولی و سرگذشتش نگاهی داشته باشیم.
مهم‌ترین واحدهای پولی ایران
ایران با تاریخ طولانی خودش واحدهای پولی بسیاری را به عنوان واحد اصلی انتخاب کرده است. شاید مهم ترین واحدهای پولی تاریخ کشورمان را بتوان بدین شرح دانست: دریک(هخامنشی)، دراخما(سلوکیان)، دینار(طلای ساسانی)، درم(نقره ساسانی)، پشیز(مس ساسانی)، دینار(طلای دوران اولیه اسلامی)، درهم(نقره دوران اولیه اسلامی)، فلوس(سکه مسی دوران اولیه اسلامی)، یمینی(غزنویان)، تومان(ایلخانان)، چاو(اسکناس ایلخانان)، شاهی(سکه طلای صفویه، افشاریه، زندیه)، عباسی(سکه نقره صفوی)، نادری(سکه نقره افشاریه)، روپیه(سکه نقره افشاریه)، تومان(سکه طلای قاجار)، ریال(سکه نقره قاجار)، قران(سکه نقره قاجار)، پاپتی(سکه مسی قاجار) و...
هر کدام از این واحدها مدتی به عنوان واحد رسمی و معادل بهای نقره و طلا بر اقتصاد ایران حکم فرما بوده اند. با این حال، تقریبا از زمان قاجار، این واحد پولی قران(یا تومان) بود که به عنوان واحد مرسوم انتخاب شد( اینجا بخوانید).
قران چیست؟
قران واحد پول ایران در دوران قاجاریه بود. نام قران کوتاه شده صاحب‌قران است. قران از نقره و به‌صورت سکه‌های ده شاهی (نیم قران)، یک قران، دو قران و پنج قران ضرب می‌شد. با توجه به اینکه قران هزار دینار ارزش داشت در زبان عامیانه، زار (هزار) نیز نامیده می‌شد. با این حال، این سنت حتی بعد از تغییر واحد پول ایران به ریال هم ادامه پیدا کرد و سکه‌های دو ریالی و پنج ریالی دوزاری و پنج زاری نامیده می‌شدند.
در واقع سال 30 سلطنت فتحعلی شاه قاجار (1242 ق./ 1827 م.) قران رسما وارد اقتصاد ایران شد. دولت در این سال، سکه نقره بنام صاحبقران ضرب و ارزش آن را معادل یک دهم تومان تعیین کرد. نام این سکه به اختصار به قران‌ تبدیل شد.
ریال چگونه وارد نظام پولی ایران شد؟
اما چگونه واحد پولی ایران تغییر کرد؟ در ایران تا سال 1268 ش (1889 م) که بانک شاهنشاهی توسط انگلستان تشکیل شد، پول رایج کشور، مسکوک نقره و طلا یا همان قران و تومان بود. در آن سال، به موجب یکی از بندهای امتیازنامه بانک، نشر اسکناس در سراسر ایران منحصراً به بانک شاهنشانی ایران تعلق گرفت و یک سال بعد، اسکناس جدید با علامت شیر و خورشید و عکس ناصرالدین شاه قاجار و ذکر ارزش آن منتشر شد. مجموعاً بانک شاهنشاهی، چهل سال در ایران اسکناس منتشر کرد تا اینکه در 23 اردیبهشت 1309، حق انتشار اسکناس از آن بانک سلب و به بانک ملی ایران واگذار گردید. در نهایت، دو سال بعد و همزمان با آغاز سال 1311ش، واحد پول کشور از قِران به ریال تبدیل شد. از آن پس ریال جدید توسط بانک ملی ایران در سراسر کشور پخش گردید و ملاک معاملات قرار گرفت.
ریشه شناسی واژه ریال
ریال کلمه‌ای اسپانیایی است که بعدها به علت روابط مالی و تجاری کشورهای منطقه با اسپانیایی ها وارد زبان ما شد. این واژه از کلمه لاتینی رگالیس (regalis) به معنی شاهنشاهی می‌آید که صفتی است از اسم رکس (rex) به معنی شاه.
سکه نقره با نام ریال در اسپانیا از سالِ 1497 تا 1870 میلادی ضرب می‌شد. ریال همچنین واحدِ پولِ بسیاری از مستعمره‌های اسپانیا بود.
ریال برای اولین بار در سال 1798 در ایران معروف شد چرا که آن یک سکه جهانی بود که 1250 دینار یا یک‌هشتم تومان ارزش داشت. در سال 1825 ریال از رواج افتاد و به جای آن قران رواج یافت. اما بعد از قدرت گیری ناصر الدین شاه و ورود بانکهای انگلیسی به ایران مجددا رواج یافته و واحد رسمی پول ایران گردید.
این روزها درحالی سالروز تصویب ریال به عنوان واحد پولی ایران را در خاطر نگه می‌داریم که ارزش ریال به پایین‌ترین سطح خود نسبت به سال‌های قبل رسیده و برای همین، در سال 98 دولت حذف 4 صفر از پول ملی و تبدیل ریال به تومان را از تصویب گذراند. اتفاقی که شاید امسال در سال 99 اجرایی شود.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

خبر مهم همتی: 1.6 میلیارد دلار از دارایی های توقیق شده بانک مرکزی رفع توقیف شد

ترخیص و حمل و نقل کالاهای اساسی و بهداشتی به سرعت در بندر شهید رجایی

نامه خانه معدن ایران به وزیر صمت و ارائه راهکارهای مواجه با کرونا/ حذف موقت موانع صادرات کالاهای معدنی طی پروسه حساس تا 1400

دو انتصاب جدید در صندوق قرض الحسنه شاهد

جزئیات چگونگی واگذاری سهام دولت در قالب ETFها ابلاغ شد

شرکت سرمایه گذاری تامین اجتماعی سهامی عام شد

اجرای پانزده پروتکل با نگرش بومی برای کنترل محیطی کرونا در کیش

اعلام ساعت کاری موسسات بیمه‌ای در کیش

قربانیان کرونا در آمریکا به 14795 نفر رسید

مظنه انواع تلویزیون‌های هوشمند در بازار؟ +جدول

1.6میلیارد دلار ایران آزاد شد

ملت ایران در آزمون کرونا خوش درخشید/ اوج این افتخار ملی متعلق به مجموعه درمانی کشور است

سرپرست منطقه اردبیل و رئیس اداره سخت افزار منصوب شدند

خرید 20 میلیارد ریال اوراق گواهی نیکوکاری کرونا 2 توسط موسسه اعتباری ملل

افزایش حقوق کارکنان دولت و بازنشستگان تصویب شد

ساعت کار جدید بانک‌ها اعلام شد

خنثی شدن تلاش آمریکا برای توقیف وجوه ایران

تغییر ساعت کاری واحدهای بانک از تاریخ 1399/01/23 تا اطلاع ثانوی

کاهش کارمزد معاملات صندوق‌های سرمایه‌گذاری

جزییات معاملات مربوط به عملیات بازار باز اعلام شد

اعلام حداقل دستمزد کارگران، بدون توافق با نمایندگان کارگری! / چرا نماینگان کارگری صورتجلسه را امضا نکردند؟ / احتمال ابطال مصوبه دستمزد 99

افزایش قیمت طلا بعد از افزایش مرگ و میر کرونا در جهان

قیمت ارز با ثبات همراه بود

طلای جهانی رو به افزایش گذاشت

سخنرانی تلویزیونی رهبر انقلاب در روز نیمه شعبان

بانک مرکزی اروپا به دنبال بسته نجات 1.5تریلیون یورویی است/ اقتصاد بلوک اروپا امسال 10درصد کوچک می‌شود

مقایسه حداقل حقوق کارگران در سال 99 و 98

پیوست حکم انتصاب وزیر کشاورزی

رشد اقتصادی آمریکا در 3ماهه دوم به منفی 30درصد خواهد رسید

افزایش 21درصدی حقوق کارگران در سال‌99

با جوانترین میلیاردر زن جهان آشنا شوید

حداقل دستمزد کارگران بالاخره مشخص شد

عیدی کارگران برای سال 99 اعلام شد

ترامپ: ارسال کالای پزشکی به ایران اشکالی ندارد

پمپئو: هیچ تحریمی مانع ارسال تجهیزات پزشکی به ایران نیست

150نفر از اعضای خاندان آل‌سعود به کرونا مبتلا شده‌اند

ذخایر ارزی چین کم شد

تازه ترین اقدامات جهانی برای کاستن از تبعات اقتصادی کرونا

واردات موبایل از یک ماه پیش متوقف است

خاوازی به عنوان «وزیر جهاد کشاورزی» منصوب شد

کدام بخش اقتصاد بیشترین آسیب را از کرونا می‌بیند؟

رشد شاخص بورس در سومین هفته بهار

1.6 میلیارد دلار از دارایی‌های توقیف شده بانک مرکزی «رفع توقیف» شد

جوانترین میلیاردر جهان کیست؟ +عکس

تعداد واقعی مبتلایان به کرونا فاش شد

آیا بحرانِ جهانی کرونا بر کارآیی اینستکس تاثیر می‌گذارد؟

پول‌پاشی برای مدیریت کروناتورم‌زاست/دولت سیاست‌های مالی بکاربگیرد

حداقل دستمزد کارگران مشخص شد

مشاهده دو نوع جدید آنفلوانزا در چین

ترکیه یارانه کرونایی می دهد