بازار آریا

آخرين مطالب

در جنگ بازی ابرقدرت‌ها را خوردیم؟ اقتصاد ايران

  بزرگنمايي:

بازار آریا - یادداشتی از جعفرشیرعلینیا محقق و نویسنده حوزه جنگ به مناسبت هفته دفاع مقدس.
برترین‌ها: جعفرشیرعلینیا محقق و نویسنده حوزه جنگ در یادداشتی به مناسبت هفته دفاع مقدس نوشت:
• پروفسور برنارد رایش در مقاله‌ی اسراییل و جنگ ایران و عراق می‌نویسد: «بهره‌ی اصلیِ اسراییل از جنگ ایران و عراق آن بود که این دو قدرت منطقه‌ای که هر دو دشمن اسراییل محسوب می‌شدند، علیه یکدیگر وارد جنگ شدند و فرصت استراحتی برای اسراییل فراهم شد.» او معتقد است اسراییل به دنبال «حفظ موازنه‌ی قوا برای طولانی‌کردن جنگ و جلوگیری از پیروزی یکی از دو طرف بود.» در تحلیل رایش، جنگ علاوه بر درگیر نگه داشتن این دو کشور، جهان عرب را به دو قطب تبدیل کرده بود؛ یک قطب، سوریه، لیبی و یمن جنوبی و قطب دیگر اردن، مصر و کشور‌های حاشیه‌ی خلیج‌فارس و «دودستگی جهان عرب، مانع تشکیل جبهه‌ی متحدی علیه اسراییل شد» (درس‌هایی از راهبرد، حقوق، دیپلماسی در جنگ ایران و عراق، ص 147 و 148)
• گویا سیاست آمریکا هم ادامه‌ی جنگ خونین ایران و عراق بود؛ تا وقتی که برنده‌ای نداشته باشد. الکواری نماینده‌ی وقتِ قطر در سازمان ملل، درباره‌ی موضع آمریکا و شوروی در جنگ می‌نویسد: «در واقع این دو ابرقدرت، به رغم تاکید‌هایی که بر خلاف آن داشتند، از تداوم جنگ و طولانی شدن آن، مادام که هیچ‌یک از طرفین نتواند بر دیگری غلبه داشته باشد، احساس رضایت می‌کردند.» (عملکرد شورای امنیت در جنگ ایران و عراق، ص 201)
• در سال‌های جنگ تا وقتی که ایران و عراق کشور‌های هم را ویران می‌کردند، قدرت‌های جهانی با وجود اظهار نگرانی از ادامه جنگ، تلاشی عملی و جدی برای پایان دادن به آن نکردند. آن‌ها سال هفتم تصمیم گرفتند جنگ را پایان دهند.
تحلیلگران ایرانی موفقیت نسبی کربلای 5 (زمستان 65) را در تصمیم ابرقدرت‌ها برای پایان دادن به جنگ موثر می‌دانند، اما اغلب تحلیلگرانِ غیرایرانی ناامن شدن خلیج فارس در جنگ دریایی و افشای ماجرای مک فارلین را مهمترین دلیل تصمیم آمریکا برای پایان دادن به جنگ می‌دانند.
• افشای پر سر و صدای ماجرای مک‌فارلین در آبان 65، که در جهان به ماجرای کمک آمریکا و اسراییل به ایران معروف شد، کار را برای بازی دوگانه‌ی آمریکایی‌ها سخت کرد و آمریکا تحت فشار شدیدی قرار گرفت و به تعبیر کدی و گازیوروسکی آمریکایی‌ها به این جمع‌بندی رسیدند که: «باید به‌گونه‌ای مستقیم برای پایان دادن به جنگ طولانی ایران و عراق مداخله نمایند.» (نظام دوقطبی و جنگ ایران و عراق، ص 414)
تیر 66 قطعنامه‌ی 598 برای پایان دادن به جنگ تصویب شد. واکنش ایران به قطعنامه منفی بود، اما برای اولین‌بار تمام 5 عضو دائم شورای امنیت برای پایان دادن به جنگ تفاهم کرده بودند. به روایت دبیرکل سازمان ملل در جلسه‌ای که مهر 66 او با 5 عضو دایم شورای امنیت برگزار کرد؛ شولتز وزیرخارجه‌ی آمریکا در جمع‌بندی نظر 5 کشور گفت: «همه‌ی ما پایان جنگ را می‌خواهیم. همه‌ی ما از قطعنامه‌ی 598 حمایت می‌کنیم» (به سوی صلح، ص 255)
• دکوییار، دبیرکل سازمان ملل، در خاطراتش درباره‌ی سیاست آمریکا در این مقطع از جنگ می‌نویسد: «نظر قطعی ایالات متحده این بود که برای پایان جنگ: (1) عراقی‌ها باید به‌خوبی مقاومت کنند تا مانع هر گونه پیروزی ایران شوند. (2) جنگ باید بیش از هر زمانی برای ایرانی‌ها رنج‌آور شود. (3) جریان سلاح به ایران باید از طریق قطعنا‌مه‌ی دیگری در شورای امنیت کاهش یابد و (4) فشار بین‌المللی در ابعاد وسیعی به این کشور وارد شود.» (به سوی صلح، ص 267)
• بسیاری دریافتند که جنگ ماه‌های پایانی خود را سپری می‌کند. محمدجواد ظریف از دیپلمات‌های ایران در سازمان ملل به خاطر دارد که حدود دی‌ماه 66: «مایکل اشتاینر من را صدا کرد و گفت که من یک نکته‌ای را به تو بگویم و آن این است که شما الان دست بالا را دارید، ولی امسال سال شکست شما در جنگ است. قبل از این‌که شکست بخورید قطعنامه را بپذیرید. هیچ‌وقت این از ذهنم بیرون نمی‌رود.» (دیپلماسی ایران و قطعنامه 598، ص 249) چندماه پس از این گفتگو سخنان نماینده‌ی آلمان در سازمان ملل به واقعیت پیوست و در بهار 67 ایران شکست‌های پی‌در‌پی و سختی را در جبهه‌های جنگ تجربه کرد. فاو، شلمچه، جزایر مجنون را که در عملیات‌های سخت و طولانی‌مدت در چند سال گرفته بود در عملیات‌های سریع دشمن در عرض چند ماه از دست داد و با سخت شدن و زجرآور شدن جنگ، قطعنامه‌ی 598 را پذیرفت.
• سود‌های سرشار بسیاری از کشور‌ها و شرکت‌های بین‌المللیِ فروش سلاح و منافع بسیاری که در حاشیه‌ی جنگ‌ها وجود دارد، تا چه حد در ادامه‌ی جنگ تاثیر داشت؟ مقامات ایرانی به‌ویژه مسئولان وزارت خارجه تا چه حد به انگیزه‌ی اصلی ابرقدرت‌ها و کشور‌هایی که منافعشان در طولانی شدن جنگ بود پی بردند؟ عجیب آن که در ایران نیز نگاهی مسلط وجود داشت که تلاش دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ را تلاشی خائنانه تفسیر می‌کرد. آیا ممکن است گاه بازی خورده باشیم و با اصرار بر ادامه‌ی جنگ در زمین ابرقدرت‌ها بازی کرده باشیم؟


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

روز سیاه بورس های جهانی

امید به رونق بورس با جمع‌شدن صف‌های فروش

مسکن تهران گران‌تر از ناف لس‌آنجلس!/ سوئیت جنوب تهران هم‌قیمت آپارتمان 120متری امریکا

قیمت دلار امروز 5 آبان 99 چقدر شد؟ / سقوط دلار به کانال 27 هزار تومان

قیمت واقعی دلار 24 هزار تومان است / پیش‌بینی دلار 28 هزار تومانی تا پایان سال

نرخ دلار نیمایی در 5 آبان ماه

پیش‌بینی قیمت طلا فردا 6 آبان / قیمت سکه 700 هزار تومان ریخت

حباب قیمت سکه اعلام شد

دلار صعودی شد

هشدار دبیرکل اوپک درباره تبعات افزایش شیوع کرونا

اجرا نشدن طرحی که قیمت خودرو را کاهش می داد!

سه توافق مهم فولاد مبارکه با ایران خودرو و سایپا

پاسخ سازمان حمایت به درخواست افزایش مجدد قیمت لوازم خانگی

شیر50 درصد گران شد/هشدار به عدم رعایت قیمت مصوب و احتمال افزایش نرخ

خروج موقت 7 شرکت از تابلو معاملات و تمدید توقف بزرگترین بانک بورس

نقش 80 درصدی غیرحرفه ای ها در توسان بازار و گزارش های مطلوب پنهان

گزارش مجلس از ناکارآیی سازمان بورس و چهار پیشنهاد برای بهبود اوضاع

سایه کرونا همچنان بر سر بازار جهانی / بسته حمایت مالی آمریکا به بن بست خورد

افت شدید شاخص های سهام اروپا و آمریکا

مقایسه ریزش بورس در سال 92 با 99/ آیا پایان ریزش شاخص رسیده است؟

قدردانی مدیرعامل سازمان انتقال خون از شریعتمداری برای راه اندازی پویش اهدای پلاسمای خون

فاصله بین روحانی و قالیباف تمام می‌شود؟

کاخ‌سفید یا کنگره، کدام برای ایران مهمتر است؟

پازل سقوط هواپیمای اوکراینی و افکار عمومی

اروپا در انتظار ریاست‌جمهوری بایدن است

قتل مرد میانسال در قرار مرگبار با زن جوان

یک امتیاز برای ترامپ در آستانه انتخابات آمریکا

آخرین وضعیت رای الکترال در انتخابات 2020

بازخوانی تذکر لاریجانی درباره بداخلاقی‌ها

رای آمریکایی‌ها در انتخابات 2020 به چه معناست؟

واکنش عبدی به حکم یک فعال رسانه‌ای

سانسور رژِ مرجان محتشم در بازپخش پس از باران!

بررسی رفتار مردم در برابر حادثه تلخ مشهد

فاصله 30میلیونی دستمزد و هزینه در ایران

مشکلات اقتصادی باعث تکرار حوادث آبان می‌شود؟

«خانه تبلیغات ترامپ» در پنسیلوانیا

جواد امام: نارضایتی‌ مردم از آبان 98 بیشتر است

بورس به کجا می‌رود؟

ابتکار: برنامه‌ای برای حضور در انتخابات 1400 ندارم

برنامه جدید نیروی انتظامی در برخورد با اوباش

نامه به رئیسی درباره پرونده نوید افکاری

نامه خداحافظی به همسر در مسابقه تلویزیونی

رویای پسر ترامپ برای انتخابات 2024

زنگ‌های گرانی لبنیات به صدا درآمد

تابلوی معاملات بورس تهران 51سال پیش

احضار کاردار سفارت فرانسه به وزارت خارجه

بررسی احتمال سرطان زا بودن اسکنر‌های ایکس ری +فیلم

ارزنده بودن قیمت سهام شرکت‌های بنیادی

نرخ رسمی یورو کاهش و پوند افزایش یافت

قیمت طلای سیاه تثبیت شد