بازار آریا

آخرين مطالب

پروژه 3‌ تریلیون دلاری اقتصاد ايران

پروژه 3‌ تریلیون دلاری
  بزرگنمايي:

بازار آریا - دیوید تویید /بلومبرگ جاده ابریشم جدید طرحی بسیار بزرگ است که با اجرای آن چین و کشورهای همسایه آن به اروپا و آفریقا متصل می‌شوند. این طرح از سوی چین و با هدف احیا و توسعه مسیرهای شبکه جاده ابریشم قدیم تدوین شده است. طبیعی است که اجرای آن مستلزم احداث و نوسازی خطوط راه آهن جدید، بنادر، خط لوله‌ها، تاسیسات برق و بزرگراه‌های عظیم و متعدد در تعداد زیادی از کشورهاست. شی جین پینگ، رئیس‌جمهوری چین همواره سعی کرده این طرح عظیم و پرحاشیه را ابزاری برای کمک به توسعه کشورها و یکپارچگی اقتصادی معرفی کند؛ البته بدون تردید هر طرحی با این ابعاد منتقدانی هم دارد و یکی از مهم‌ترین انتقادهایی که به این برنامه شده، آن است که اجرای آن زمینه گسترش نفوذ چین را فراهم می‌کند.
برخی کشورها در مسیر این پروژه، طرح‌های وابسته به آن را لغو کرده‌اند. اما برخی دیگر مشتاقانه در انتظار اجرای آن هستند و این پرسش مطرح است که در حال حاضر شرایط به چه شکل است؟ رئیس‌جمهوری چین جاده ابریشم جدید را «پروژه قرن» نامیده که با اجرای آن چرخ تجارت بین‌المللی با تحقق پروژه‌های زیرساختی عظیم در کشورهای گوناگون در سه قاره روان تر به حرکت در می‌آید. بنا به تخمین کارشناسان بانک مورگان استنلی تا سال 2027 هزینه اجرای این پروژه به 1300 میلیارد دلار خواهد رسید. هزینه کل اجرای پروژه به 3100‌میلیارد‌دلار بالغ می‌شود. پروژه جاده ابریشم جدید چنان با سیاست خارجی چین در هم تنیده شده که در سال 2017 یک ارجاع در قانون اساسی حزب کمونیست چین درباره این پروژه اضافه شد. حداقل 117 کشور و نهاد بین‌المللی برای مشارکت در این پروژه اعلام آمادگی کرده‌اند و مهم‌ترین برنامه‌ها، اکنون شامل احداث جاده و نیروگاه در پاکستان و خطوط ریلی قطارهای سریع السیر در مالزی است.
اما برخی کشورها درباره فایده مشارکت در این پروژه تردید دارند، زیرا شرایط هر کشور با کشور دیگر متفاوت است و برخی کشورها نگران گرفتار شدن در بدهی‌های بزرگ و متعهد شدن به یک دولت خارجی هستند. این نگرانی پس از آن شدت پیدا کرد که دولت سریلانکا مجبور شد در ازای بخشودگی بخشی از بدهی 8 میلیارد دلاری خود به دولت چین، یک بندر تازه تاسیس را در اختیار یک شرکت چینی قرار دهد. از سوی دیگر دولت جدید مالزی پروژه احداث خط لوله به ارزش 3 میلیارد دلار را لغو کرده و امسال مذاکره درباره یک سیستم ریلی را از نو انجام داده تا هزینه آن با 30 درصد کاهش به 11 میلیارد دلار برسد. همچنین مقامات جدید مالدیو خواهان بخشودگی بدهی‌های خود هستند و میانمار از توافق احداث یک بندر که در دولت قبلی به امضا رسیده بود، کناره‌گیری کرده و دولت چین مجبور شده هزینه پروژه را از 5/ 7 میلیارد دلار به 3/ 1 میلیارد دلار کاهش دهد.
واقعیت این است که این پروژه عظیم اثرات سیاسی و اقتصادی عمیقی بر کشورهای در مسیر خود بر جا گذاشته تا حدی که در برخی کشورها تمایل یا عدم تمایل به مشارکت در این پروژه، بر رای مردم در انتخابات‌های ملی اثر می‌گذارد. ایالات متحده مدت‌هاست نگران پیشرفت پروژه جاده ابریشم جدید است و از اقتصادهای شرق آسیا خواسته با چشم باز در این پروژه حضور پیدا کنند. بهتر است در اینجا به پیشینه جاده ابریشم اشاره‌ای مختصر داشته باشیم. اگر چه مسیرهای تجاری اولیه دو هزار سال پیش شکل گرفتند نام «جاده ابریشم» در سده نوزدهم از سوی یک جغرافیدان آلمانی ابداع شد و علت این نام ساختار ظریف مسیرها در چین بود. جاده ابریشم در آن دوران راهی برای انتقال کاغذ، پارچه، ظروف و ... از آسیا به اروپا و انتقال اسب، فرش، طلا، نقره و شیشه از غرب به آسیا بود.
آقای شی نخستین بار در سال 2013 پیشنهاد احداث جاده ابریشم جدید را مطرح کرد و اندکی بعد نام آن را «یک کمربند، یک جاده» گذاشت. اگر بر مبنای ارزش دلار حال حاضر محاسبه کنیم این پروژه بیش از برنامه مارشال آمریکا که اروپا را پس از جنگ جهانی دوم بازسازی کرد، هزینه داشته است. بنا بر برخی تخمین‌ها، نهادهای مالی دولت چین در حال ارائه وام‌هایی به ارزش کلی 345 میلیارد دلار هستند و بانک‌های دولتی چین اعلام کردند آماده‌اند 233 میلیارد دلار وام به متقاضیان یعنی کشورها و شرکت‌های بین‌المللی اعطا کنند. همچنین 40 میلیارد دلار از سوی صندوق جاده ابریشم جدید چین تامین می‌شود و 100 میلیارد دلار از سوی بانک آسیایی سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها که چین در آن سهمی بزرگ دارد و 59 میلیارد دلار از سوی بانک جهانی اعتبار برای این پروژه در نظر گرفته شده است.
در حالی که دونالد ترامپ تلاش می‌کند آمریکا را از توافقنامه‌های تجاری بین‌المللی خارج کند، رئیس‌جمهوری چین سعی کرده از طریق پروژه عظیم جاده ابریشم جدید خود را قهرمان همکاری‌های بین‌المللی، توسعه جهانی و تجارت آزاد معرفی کند. سال گذشته میلادی پروژه یاد شده به آمریکای جنوبی، حوزه کارائیب و حتی قطب شمال گسترش پیدا کرد. در سال جاری میلادی ایتالیا به‌عنوان نخستین کشور عضو گروه 7 اعلام کرد در این پروژه حضور خواهد داشت و به هشدارهای آمریکا و دیگر اعضای این گروه توجه نکرد.
مشاهده می‌شود که پروژه جاده ابریشم جدید یک پروژه جهانی با ظرفیت‌های بسیار بزرگ برای توسعه همه جانبه روابط ده‌ها کشور از مناطق مختلف جهان است. اما همان طور که بیان شد، نگرانی‌هایی درباره آن وجود دارد. سوال دیگری که در این زمینه مطرح شده، این است که اهداف چین از اجرای پروژه جاده ابریشم جدید چیست؟ پکن اعلام کرده به دنبال اعمال نفوذ و قدرت سیاسی و نظامی در قالب پروژه جاده ابریشم جدید نیست و هدف از اجرای این پروژه صرفا افزایش مبادلات اقتصادی و همکاری‌های فرهنگی بین کشورهاست. رئیس‌جمهوری چین این پروژه را «جاده‌صلح» نامیده است، اما دیگر قدرت‌های بزرگ جهان از جمله ژاپن و آمریکا نسبت به این ادعای چین مشکوک هستند. همچنین نگرانی‌هایی درباره اهداف اعلام نشده چین از پروژه یاد شده وجود دارد، به ویژه اهدافی که به توسعه نظامی چین مربوط می‌شود. برخی منتقدان به برنامه‌های نظامی چین اشاره می‌کنند و می‌پرسند، آیا احداث صدها بندر بزرگ در سواحل کشورهای مختلف زمینه حضور کشتی‌های نظامی چین یا تاسیس پایگاه‌های نظامی این کشور در آن بنادر است؟ رئیس‌جمهوری چین می‌گوید پروژه جاده ابریشم جدید شامل مانورهای تاریخ گذشته ژئوپلیتیک نخواهد بود.
بانک جهانی معتقد است اجرای این پروژه می‌تواند به توسعه اقتصادی بسیاری از کشورها کمک کند. اما چالش‌هایی به وجود خواهد آورد. فساد مالی و اجرای پروژه‌های پرهزینه اما بی‌فایده برخی از این چالش‌ها هستند. برای مثال فرودگاهی در سریلانکا تاسیس شده که روزانه تنها دو پرواز در آن انجام می‌شود. کارشناسان معتقدند پروژه‌های بزرگ به ویژه پروژه‌های فراملی به برنامه‌ریزی دقیق نیازمند هستند تا سرمایه‌گذاران خارجی جذب شوند. رئیس‌جمهوری چین که با مشکلاتی نظیر کاهش نرخ رشد اقتصادی و بدهی عظیم نهادهای دولتی مواجه است، به برخی کشورهای آفریقایی وعده مساعدت مالی داده است و این نگرانی وجود دارد که این وعده‌ها امکان تحقق نداشته باشند.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

"وزارت بازرگانی" دوباره در راه صحن بهارستان

نتایج اعتراضات به حذف یارانه به کجا رسید؟

دزدان نقابدار طلاهای میلیاردی فامیل از آب درآمد

10نکته درباره نحوه بازداشت روح‌الله زم؛ او که بود؟

برنامه وزارت صنعت برای ایجاد ثبات قیمت در 7کالای اساسی

تمامی مدارس مهران از چهارشنبه تا یکشنبه آینده تعطیل هستند

مراسم آغاز سال تحصیلی چهارشنبه در دانشگاه تهران برگزار می‌شود

تورم نقطه به نقطه از 5٢درصد به ٣4درصد رسیده است/ دنبال گرانی ناگهانی بنزین نیستیم

وعده وزارت صنعت برای تکمیل خودروهای ناقص عملی شد؟

جهت گیری عربستان در بازار نفت اعلام شد

برخی شهرداری‌ها پول پرداخت حقوق هم ندارند

فرو نشست در دشت‌های ایران

دلار؛ سر فصل جدید بحران‌های لبنان

خزان عمده‌فروشی و بهار گران‌فروشان میوه

رشد اقتصادی خاورمیانه کاهش می‌یابد

تشدید رصد کره شمالی با ماموریت هواپیمای ویژه جاسوسی آمریکا

اردوغان: هرگز عملیات نظامی در سوریه را متوقف نخواهیم کرد

چای یا قهوه؟ کدام یک سالم‌تر است؟

دولت مجوز الحاق به پالرمو را دریافت نکرده است

«سابیتی»به زودی وارد تنگه هرمز می‌شود/ خسارتی به محموله نفتکش وارد نشده است

قیمت دلار به 11350تومان رسید

قیمت سکه 3 میلیون و 960 هزار تومان شد

ادامه ساخت مدارس در مناطق سیل زده از سوی بانک پاسارگاد

بیمه درمان خانواده سامان مساله خرید درمان تکمیلی را کاهش داد

مهلت دو ماهه بانک‌ها برای ارائه گزارش وجوه ارائه شده

"نوبل" مبارزه با فقر را پسندید

کاهش قیمت 93 قلم کالای اساسی در سطح کشور

اظهارات روحانی در مورد قیمت سوخت

"آرامکو" در یک قدمی‌ِ عرضه سهام

علی دایی: جایم در فوتبال خالی باشد، بهتر است +فیلم

خسارت‎های سیل و طوفان در ژاپن +فیلم

حقایقی عجیب از منظومه شمسی که باید بدانید

اعلام آمادگی روسیه برای ساخت نیروگاه اتمی در عربستان

شاه سعودی: خواستار روابط استراتژیک با روسیه هستیم

آنچه باید درباره قیمت و هزینه نصب ایزوگام بدانید

آیا خرید تلویزیون‌های ایرانی عاقلانه است؟

روحانی: حقوق ها غیرعادلانه بود، ولی نجومی نه +فیلم

آن‌چه روحانی در نشست خبری گفت +فیلم

روحانی : 18 ماه سخت بر مردم گذشت/40 درصد به ارزش پول ملی اضافه شد

چینی‌ها دکل‌های دریایی خریداری‌ شده را تحویل نمی‌دهند؟

افزایش وام مسکن نه؛ کاهش قیمت آری

"حق کپی رایت" چه تاثیری بر سرمایه‌های دیجیتال گذاشت؟

دستور کار اصلی بانک مرکزی از زبان همتی

دلایل کاهش 40درصدی درآمدهای شهرداری تهران

حناچی: وضعیت تهران از شانگهای هم بهتر است

راهکار جبران کاهش فروش نفت/ تحریم عامل رونق تولید می‌شود

اعتراف 2سارق به 400فقره سرقت موتورسیکلت

زمان اعلام نتایج اعتراضات به حذف یارانه ثروتمندان

قیمت مسکن در خیابان شریعتی چقدر تمام می‌شود؟ +جدول

قیمت خودرو چینی در بازار تهران + جدول