بازار آریا

آخرين مطالب

چهار حالت در صادرات کالا مقالات اقتصادي

چهار حالت در صادرات کالا
  بزرگنمايي:

بازار آریا - امین مالکی استادیار موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی عملکرد فصلی متغیر تجارت خارجی، حامل پیام‌ها و ویژگی‌های فنی است که کیفیت تحلیل‌های فصلی را به مراتب بیش از تحلیل‌های سنواتی و ماهانه می‌کند.
بر این اساس با در نظر گرفتن دو مولفه «تناژ» و «قیمت هر تن» صادرات کالایی (متشکل از سه زیربخش کشاورزی، صنعت و معدن) در هر فصل، چهار حالت قابل تفکیک خواهند بود:
1- «رونق صادرات»: در این حالت حجم تناژ صادرات و قیمت هر تن محصول صادراتی حداقل در دو فصل متمادی افزایش می‌یابد. رونق صادراتی به‌ویژه در حوزه صنایع و کشاورزی‌های با جمعیت بالای اشتغال، اثر زیادی بر بهبود شرایط معیشتی کشورها داشته است.
2- «شکوفایی صادرات»: بهترین حالت برای صادرات هر کشور آن است که در عین افزایش عایدی صادراتی، از حجم تناژ صادرات آن کاسته و بر قیمت صادرات هر تن اضافه شود. این پدیده با متنوع‌تر و پیچیده‌تر شدن محصولات صادراتی و ارتقای سطح فناوری آنها و حرکت از صادرات کشاورزی و معدنی خام به صادرات محصولات فرآوری‌شده و صنعتی حاصل می‌شود، اگرچه از جنس رشد فقرزدا نیست، بار توزیعی و بهبود معیشتی حالت اول را ندارد‌.
3- «توسعه صادرات»: حالت سوم این است که بر حجم تناژ صادرات اضافه شود اما از قیمت صادرات هر تن کاسته شود. این پدیده لزوما پدیده‌ بدی نیست و نباید نام آن را حتما خام‌فروشی گذاشت. گاه راهبردهای توسعه صادرات و فقدان امکان فرآوری داخلی چنین پدیده‌ای را لازم می‌سازد. بسته به ساختار صادراتی کشورها خوب و بد دارد. در نمونه‌های خوب آن حتی اشتغال‌زا و فقرزدا نیز بوده و مفید واقع شده است. اما چنانچه تعداد اندکی از صادرکنندگان عموما با استفاده از رانت اقدام به صدور ثروت و اموال عمومی کشور کنند، روی دیگر سکه نمایان می‌شود.
4- «رکود صادرات»: اما بدترین و نادرترین حالت زمانی است که از حجم تناژ صادراتی کاسته شود و ارزش هر تن کالای صادراتی نیز کم شود که بعد از گذشت دو فصل عملا بخش صادراتی وارد رکود مقداری شده و با کاهش عایدی میزان باقی‌مانده صادرات، به تدریج از میزان تناژ صادراتی کاسته می‌شود. آمارها نشان می‌دهد طی تحریم‌های فعلی دچار پدیده «رکود شدید صادراتی» در حوزه محصولات کشاورزی، صنعتی و معدنی شده‌ایم. چنانچه پتروشیمی و میعانات را از جمع آمار صادرات غیرنفتی کل کنار بگذاریم، به صادرات کالایی خواهیم رسید که جمع صادرات سه بخش کشاورزی، صنعت و معدن است.
* قبل از تحریم‌های اخیر، ایران در فاز «توسعه صادرات» بود. در این دوره در هر فصل 8 درصد بر تناژ صادرات این بخش‌ها اضافه می‌شد و یک درصد قیمت هر تن صادرات آنها پایین می‌آمد. اما بعد از تحریم‌ها شاهد ورود به دوره رکود صادراتی در زیربخش‌ها هستیم. به‌گونه‌ای‌که تناژ صادراتی از 21 میلیون تن در یک روند کاهشی ابتدا به 17 و سپس به 20 میلیون تن رسیده که به معنی متوسط نرخ رشد منفی یک درصد در هر فصل است. اما در همین دوره قیمت هر تن محصول صادراتی از 364 دلار به 306 دلار کاهش یافته که به معنی متوسط هر فصل 4 درصد افت ارزش است (نرخ رشد هندسی).
ورود به فاز رکود شدید صادراتی همراه شده است با حداکثرسازی فشار دولت در بازگشت ارز صادراتی، تبلیغ مجازات‌ها و تشدید نظارت‌ها. آنچه دولت باید انجام دهد عکس روال فعلی است. اگر اختیار کامل در مبادله ارز باشد، هیچ صادرکننده‌ای امکان و توان و تمایلی به عدم بازگشت ارز صادراتی ندارد. دولت باید دیپلماسی تجاری را تقویت کند، سیاست‌های تشویقی حداکثری و گاه بلاعوض طراحی و از حداکثر ظرفیت‌ معافیت‌های مالیاتی و بانکی و حقوقی خود در این بخش استفاده کند. لازم است تا ضمن تقویت و فعال‌سازی مجدد اهرم‌های مجمع‌ عالی واردات در بخش خصوصی، پیمان‌سپاری به شکل پلکانی کاهش و مسوولیت مجمع به شکل پلکانی افزایش یابد.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

افزایش وحشتناک شمار مبتلایان به کرونا در ایتالیا

چرا دوستداران استاد شجریان مقابل بیمارستان تجمع کردند؟

نقش سامانه املاک در عرضه خانه‌های خالی به بازار

تاکید نمایندگان مجلس بر تاثیر اجرای قانون جدید چک

ترامپ مانع انتشار کتاب بولتون می‌شود

شمار مبتلایان به کرونا در ایتالیا

واکنش سحر قریشی به عکس‌های لو رفته‌ +عکس

تام هنکس و زندگی لاکچری‌اش +عکس

برای پیشگیری از کرونا سبزیجات تازه مصرف کنید

شهرام ناظری بر بالین استاد شجریان +عکس

تجربه بیماران کرونا از روز اول ابتلا تا مرحله بستری شدن

بازگشت محبوب‌ترین سریال کمدی تاریخ

لیست بیمارستان‌های پذیرش‌کننده بیماران کرونا +عکس

پنج راز بازیگر هالیوودی برای حفظ جوانی و زیبایی

مقاومت شورای نمایش در برابر تعطیلی سینماها

ورود به لیست سیاه FATF تاثیری بر تعاملات بانکی ایران ندارد

پاسخ به چند سوال درباره FATF

نتایج نهایی انتخابات در تهران امروز اعلام می‌شود

درمان بیماران مبتلا به کرونا با دو روش اختصاصی

بخشنامه وزیر علوم درباره کرونا

دانشگاه‌های تهران و چند استان دیگر تا آخر هفته تعطیل شدند

مهدهای کودک استان تهران فردا و پس فردا تعطیل هستند

آمار روزانه بازار سهام - 1398/12/04

اولین‌های بورس - 1398/12/04

بانکدار دولت

خواجه نصیر، معمار تمدنی نوین

خداداد فرمانفرماییان: اصرار داشتم که بودجه باید به سازمان برنامه بیاید

بازسازی آشپزخانه با تولیدات ایرانی

یک کراس اور باصرفه در بازار ایران

تلاش دوباره بانک‌های ملی و تجارت برای خروج از بنگاهداری

وام فوری با نرخ دو درصد

رونمایی از محصولات جدید «دارویی تامین»

اجرای نمایش‌های‌ چخوف به زبان گیلکی

جشن استقبال بهار با گروه کر «یونس امره»

نمایش فیلم «عطر داغ» در ارسباران

آخرین وضعیت درمانی خسرو آواز ایران

بازار اکران در سایه کرونا

کلنگ‌زنی طرح بتن پوشش کانال خاکی 9/ 5 کیلومتری تاکستان

آمادگی انجمن سرمایه‌گذاران کیش برای ایفای مسوولیت‌های اجتماعی

جمع‌آوری 95 درصد گازهای همراه در نفت و گاز کارون

تولید حدود 80 هزار تن ورق عریض برای طرح گوره

تقسیم تبریز به 130 محله

ویژگی‌های یک نرم‌افزار مناسب مدیریت ایده

اشتباهات ذهنی که بهره‌وری شما را از بین می‌برد

هشدار گوگل برای نصب اپلیکیشن روی دستگاه‌های هوآوی

حمله باج‌افزاری به شبکه گاز آمریکا

حذف کالاهای مدعی درمان کرونا از آمازون

حذف 600 اپلیکیشن جدید از گوگل پلی‌استور

رشد شرکت‎های فناوری روی لبه تیغ

هشدار دایملر نسبت به کرونا