بازار آریا

آخرين مطالب

تاریخچه اصلاحات پولی در جهان/ صفرهایی که حذف شدند مقالات اقتصادي

تاریخچه اصلاحات پولی در جهان/ صفرهایی که حذف شدند
  بزرگنمايي:

بازارآریا-از زمان رواج اسکناس تاکنون بیش از 130 مورد اصلاح واحد پول در حدود یکصد کشور دنیا اجرا شده است. در قرن نوزدهم کشورهایی مانند اتریش، دانمارک، کانادا و… اقدام به تغییر ارزش واحد پول کرده‌اند. در قرن بیستم و بعد از جنگ جهانی اول آلمان و اتریش اقدام به اصلاح واحد پول خود کردند. در ابتدای قرن بیست و یکم نیز موارد متعدد اصلاح واحد پول مشاهده شده است که آذربایجان (2006)‌ و رومانی (2005) از این جمله‌اند.

برخی کشورها نیز چندین بار اقدام به اصلاح واحد پول کرده‌اند؛ برزیل و صربستان 6 بار، آرژانتین 4 بار، ویتنام، آلمان، کنگو و زیمبابوه 3 بار و بسیاری از کشورها نیز دو بار اقدام به اصلاح واحد پول خود کرده‌اند. برخی کشورها نیز در طول یکسال دوبار اقدام به اصلاح واحد پول کرده‌اند.

کشورهای همسایه ایران مانند آذربایجان، بحرین، افغانستان، ارمنستان، ترکیه، ترکمنستان، روسیه نیز یک یا دوبار تجربه اصلاح واحد پول را داشته‌اند. در کشور ما نیز در سال 1311(1932 میلادی) واحد پول از تومان (و قران) به ریال (و دینار) تغییر یافت و ارزش آن 10 برابر کاهش یافت.

تاریخچه اصلاحات پولی در جهان/ صفرهایی که حذف شدند 1

آرژانتین و مکزیک

کشورهای آرژانتین و مکزیک برای ساده‌سازی محاسبات پولی و ثبت ارقام مالی خود چندین بار واحد پول ملی خود را تغییر دادند. تغییر در واحد پول ملی از سوی این کشورها، بیشتر به دلیل بحران‌های نفتی در کشورهای منطقه امریکای لاتین بوده است. این تغییرات در واحد پول ملی را کشورهای مذکور در سال‌های مختلف (آرژانتین 1992 حذف 4 صفر)، و (مکزیک 1991 حذف 3 صفر) پس از گذراندن دوره‌های تورمی شدید انجام داده‌اند که بیشتر این تورم‌ها ناشی از بحران نفتی در سال 1970 و ناتوانی در پرداخت بدهی‌های خارجی در دهه 80 بود.

مطالعه نرخ تورم کشورهای آمریکای لاتین (آرژانتین و مکزیک) در فاصله سال‌های 1980 تا 1998 حاکی از آن است که در سال‌های پیش از تغییر واحد پول ملی، این کشورها با ابرتورم چندصد درصدی و طولانی در اقتصاد مواجه بوده‌اند و دلیل عمده تغییر واحد پول ملی این کشورها همین امر بوده است.

برزیل

برزیل در دهه 60 و 70 میلادی به یکی از سنگین‌ترین تورم‌های آن زمان دچار شد. به گونه‌ای که پول ملی این کشور ماهانه 30 تا 40 درصد ارزش خود را از دست می‌داد. پیش از آن از سال 1930 تا 1942 پول ملی برزیل دو بار تغییر نام پیدا کرده بود. در سال 0809 میلادی برای اولین بار 3 صفر از پول ملی برزیل با نام Cruzeiro حذف و این پول به Cruzeiro Noro تبدیل شد. با این وجود برزیل نتوانست در کنترل تورم موفق عمل کند و تا سال 1981 تورم این کشور بار دیگر به 151 درصد رسید.

در این میان بار دیگر سه صفر از پول ملی برزیل حذف شد. در سال 1993 بار دیگر تورم برزیل افزایش یافته و به هزار و 431 درصد رسید. در این هنگام بار دیگر دولت برزیل اقدام به حذف صفرهای بازگشته همراه با تغییر نام پول ملی کرد. در سال 1993 زمانی که تورم این کشور در مرز 2 هزار درصد قرار داشت بار دیگر حذف سه صفر اعمال شد. این بار دولت توانست در مهار تورم توفیقاتی کسب کند. با این حال برزیل همچنان یکی از گرانترین کشورهای آمریکای لاتین به حساب می‌آید. از سال 1930 تاکنون طی شش مرحله 18 صفر از پول ملی برزیل حذف شده است و هشت بار نیز نام واحد پولی این کشور تغییر پیدا کرده است.

هلند

بیماری هلندی اکنون واژه‌ای آشنا در ادبیات اقتصادی است. ورود منابع درآمدی غیرمنتظره از محل استخراج گاز، اقتصاد هلند را با تورم پیش‌بینی نشده‌ای در دهه 60 میلادی روبرو کرد. دولت مجبور به چاپ اسکناس‌های درشت شد تا بتواند پاسخگوی نیاز مبادلات مردم باشد. در همین حال تورم نیز از مرز 100 درصد عبور کرد. البته این وضعیت در هلند چندان نپایید و دولت با اعمال سیاست شدید انقباضی در سیاست‌های پولی توانست حجم پول را کنترل کرده و به همراه آن 4 صفر از اسکناس‌های این کشور حذف شد. هلند نمونه برجسته‌ای از جوابگو بودن سیاست حذف صفر از اسکناس در شرایطی است که این کار با اعمال دیگر سیاست‌های کنترل نقدینگی همراه باشد.

بولیوی

کشور بولیوی نیز برای مقابله با ابرتورم و آثار منفی ناشی از آن، سیاست‌هایی را اتخاذ کرد که یکی از آن سیاست‌ها تغییر واحد پول ملی در سال 1985 بود. در این اقدام این کشور 6 صفر از واحد پول ملی خود را حذف و واحد پول جدیدی (بولیویانو) را که معادل یک میلیون پزوی قدیم است، جایگزین واحد پول قدیم خود کرد.

بررسی تورم بولیوی در سال‌های 1980 تا 1995 بیانگر آن است که این کشور نیز در سال‌های پیش از تغییر واحد پول ملی خود، دچار ابرتورم بوده که یکی از دلایل عمده انتخاب سیاست تغییر واحد پول توسط سیاست‌گذاران در این کشور، مقابله با این امر بوده است.

زیمباوه

دولت زیمبابوه در سال 2003 زمانی که تورم این کشور 10 هزار درصد بود اقدام به حذف 3 صفر از اسکناس‌های این کشور کرد. با این وجود دولت در عمل هیچگونه اقدامی در خصوص مهار تورم انجام نداد و تنها به وجه روانی حذف صفرها اتکا نمود. بدیهی آنکه این کارکرد به زودی از میان رفت و تورم تازنده سرانجام اقتصاد این کشور را ویران کرد.

بلغارستان

بلغارستان نیز از کشورهایی است که واحد پول ملی خود را تغییر داده است. سیاست‌گذاران این کشور برای آسان‌سازی فرایندهای حسابداری، راحت شدن پرداخت‌های نقدی و حل مشکلات ناشی از واحد پول قدیم، تصمیم به تغییر واحد پول ملی گرفتند و در سال 1999 با حذف 3 صفر از واحد پول قدیم خود، واحد پول جدید را جایگزین کردند. از دیگر دلایل این تغییر، پیوستن به پول واحد اروپایی (یورو) بود.

در بلغارستان یکی از دلایل تغییر واحد پول ملی را می‌توان به تورم شدید در بعضی سال‌ها نسبت داد. بررسی آمار و ارقام مربوط به نرخ تورم این کشور در سالهای 1986 تا 2001 نشاندهنده تورم دائمی و در برخی سال‌ها، تورم چند صد درصدی، قبل از تغییر واحد پول است. بنابراین در این کشور نیز تغییر واحد پول یکی از سیاست‌های مقابله با ابرتورم بوده که به وسیله سیاست‌گذاران اتخاذ شده است.

رومانی

در کشور رومانی نیز سیاستگذاران برای حل مشکلات در فرآیندهای آماری و حسابداری و ثبت ارقام که ناشی از کاهش ارزش پول بود، درسال 2005 به تغییر واحد پول ملی خود اقدام کردند و با حذف 3 صفر از واحد پول ملی قدیم، واحد پول جدید را جایگزین آن کردند. از دیگر دلایل تغییر واحد پول ملی در کشور رومانی، پیوستن واحد پول این کشور به پول واحد اروپا (یورو) و نیز جلوگیری از آثار سوء تورم شدیدی بود که در سال‌های پیش از تغییر واحد پول، اقتصاد این کشور به آن مبتلا بود.

با توجه به آمار و اطلاعات مربوط به نرخ تورم در کشور رومانی در سالهای 1991 تا 2005 آشکار است که این کشور در چندین سال مداوم و در بعضی سال‌ها قبل از تغییر واحد پول خود، دارای نرخ تورم شدید و حتی بالای 100 درصد بوده است. بنابراین یکی از علل عمده تغییر واحد پول در این کشور، پاکسازی آثار تورم‌های شدید سالهای گذشته و همچنین پیوستن به پول واحد اروپاست.

ترکیه

دولت ترکیه از اول ژانویه سال 2005 میلادی واحد پول خود را تغییر داد و اسکناس‌های جدید خود را با حذف 6 صفر از اسکناس‌های قدیم به گردش درآورد. در این کشور نیز همانند دیگر کشورهایی که واحد پول خود را تغییر داده‌اند، آمار و ارقام مربوط به نرخ تورم در سالهای 1986 تا 2005 حاکی از تورم شدید و مداوم در دوره‌های پیش از تغییر واحد پول در اقتصاد این کشور است. بنابراین تغییر واحد پول، یکی از سیاست‌های اتخاذ شده به وسیله دولت ترکیه برای پاکسازی آثار تورم شدید و مداوم در سال‌های گذشته و نیز تالش برای جلوگیری از بازگشت آن بوده است.

بلاروس

بلاروس برای سر و سامان بخشیدن به بازار پولی خود در سال 2016، چهار صفر از واحد پولی خود را حذف کرد. این در حالی است که این کشور در سال‌های قبل از این اقدام نرخ تورم بالای 100 درصد را تجربه کرده بود. بر این اساس هر 10 هزار روبل قدیم بلاروس معادل یک روبل شد و درشت ترین اسکناس رایج بلاروس هم اسکناس 500 روبلی شد که قبلا 5 میلیون روبل خوانده می‌شد.

دیگر کشورها

در زمان ژنرال دوگل رئیس جمهور فرانسه، اصلاحات پولی در این کشور انجام و 2 صفر از واحد پول ملی فرانسه حذف شد و اسکناس‌هایی به نام فرانک جدید منتشر شد که هر صد فرانک قدیم برابر یک فرانک جدید بود. اثر تورمی فرانک جدید را در آن زمان اقتصاددانان حدود یک تا 1.5 درصد پیش‌بینی میکردند.

در روسیه پس از فروپاشی رژیم کمونیستی که تورم شدیدی را بر اثر آزادسازی قیمت‌ها به دنبال داشت، دولت به انتشار روبل جدید اقدام کرد که هر هزار روبل جدید برابر یک روبل قدیم بود.

کشور افغانستان نیز یکی دیگر از کشورهایی است که برای حل مشکلات حسابداری و پرداخت‌های نقدی و نیز کنترل نقدینگی که ناشی از کاهش ارزش واحد پول قدیم بود ، در سال 2002 با حذف 3 صفر از واحد پول قدیم خود، واحد پول جدیدی را جایگزین کرد.

دیگر اصلاح واحد پول ملی مربوط به جمهوری آذربایجان است که از ابتدای سال 2006 هر 100 منات برابر یک منات جدید شد.



نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

بازار خودرو در دست انداز قیمت

سیگنال‌های مثبت بازار پایه به اقتصاد

تحول ساختارها

وابستگی به نفت و گاز

مالیات سود سپرده‌های بانکی با اقتصاد ایران چه خواهد کرد؟

پیش بینی وضعیت بازار مسکن تا پایان امسال

18 میلیون خانوار؛ دریافت کنندگان کمک معیشتی

چرا مسکن پناهگاه شد؟

مذاکرات مالی در مجلس اول

سیر سیاست‌های صنعتی در دوره قاجار

اقتصاد ضعیف در ورزش

پیشتازان جذب سرمایه خارجی در صنعت غذا

وضعیت مالی پروژه‌های عمرانی تکان می‌خورد

چرا قیمت در بازار بی‌مشتری بالا می‌رود؟

خوب یا بد اخذ مالیات از سود سپرده‌ها

قیمت مسکن در کدام مناطق تهران رشد کمتری داشت؟

بنگاه‌های نوآور

9مکمل‌ توریستی برای جذب گردشگر

شتاب تورم برای پولدارها

سیگنال غلط به قیمت مسکن

دام نفتی برای ایران

پایان تصدی‌گری دولت در دست مجلس است

اندازه بازار فعالیت‌های برون سپاری شده در جهان

تناقض‌های ساختاری

ضرورت افزایش سهم حمل ریلی در جابه‌جایی بار و مسافر

موانع صادراتی موادغذایی

ضریب نفوذ چک در استان‌ها

اثرات انتقال آب در ایران

صنعت خودرو احیا می‌شود؟

عملکرد 100 درصدی بودجه عمرانی؟

اختیار مدیریت شهری زیرتیغ

فهم توسعه و کاهش فقر (از منظر نوبلیست‌های سال 2019)

شکست مهندسی از سوداگری پس‌ از 46 سال

کدام کشورها بهترین سیستم بازنشستگی را دارند؟

بازدهی منفی در دو بازار

سهم بیکاران فارغ التحصیل از کل بیکاران افزایش یافت

چائبول‌ها در کره جنوبی

مرگ بیمه های زندگی در صورت تصویب مالیات بر ارزش افزوده

نسخه جمعیتی برای درمان تهران

تجارت در خشکسالی یا ترسالی اعتباری

اینترنت اشیاء Internet of Things

حقوق مالکیت و جایگاه ایران در آن

آمایش سرزمین

بررسی وضعیت درآمدهای مالیاتی دولت در ایران و جهان

ارزشمندترین برندهای سال 2019

بررسی نقاط قوت و ضعف ساختار اقتصاد ایران

آخرین تحولات صنعت بازی‌های رایانه‌ای

بررسی روند دیپلماسی اقتصادی در جهان

لزوم بازتعریف نقش نفت در اقتصاد

حذف صوری نفت از بودجه؟